Đức Hồng Y Nguyễn Văn Thuận: Luôn Hy Vọng Trong Mọi Hoàn Cảnh

Đức Hồng Y Nguyễn Văn Thuận: Luôn Hy Vọng Trong Mọi Hoàn Cảnh

Nhân kỷ niệm 50 năm ngày xuất bản cuốn sách "Đường Hy Vọng", một hội thảo đã suy ngẫm về cuộc đời và di sản của Đức Hồng y Phanxicô Xaviê Nguyễn Văn Thuận, người từng bị cầm tù tại Việt Nam trong 13 năm.

 

 

Sau 13 năm như là tù nhân chính trị - trong đó có 9 năm biệt giam - cuốn sách " Đường Hy Vọng" của Đức Hồng y Phanxicô Xaviê Nguyễn Văn Thuận vẫn tiếp tục mang đến hy vọng và nguồn cảm hứng cho mọi người trên khắp thế giới, 50 năm sau khi được xuất bản.

Được truyền chức linh mục và sống đức tin Công giáo giữa chế độ Cộng sản bài Công giáo ở Việt Nam những năm 1970-1980, khi đó là Giám mục Giáo phận Nha Trang, ngài đã bị bắt và bỏ tù mà không qua xét xử. Năm 2002, ĐHY Văn Thuận qua đời tại Rôma, và 15 năm sau, Đức Giáo hoàng Phanxicô đã tuyên bố ngài là Đấng đáng kính.

Mở đầu hội thảo, người điều hành, nhà báo Alessandro De Carolis của Vatican Media, thông báo rằng Đức Giáo hoàng Lêô XIV đã gửi một thông điệp nhân dịp này. Đức Giáo hoàng gửi lời chúc tốt đẹp nhất cho sự kiện này mà, theo thông điệp do Đức Hồng y Pietro Parolin ký, giúp tái khám phá “chứng nhân Kitô giáo nhiệt thành” của vị “mục tử quảng đại” này, mà tấm gương của ngài “vẫn còn rất thích đáng cho đến ngày nay”.

Trên thực tế, Đức Hồng y Văn Thuận nhắc nhở chúng ta rằng “niềm hy vọng Kitô giáo được sinh ra từ cuộc gặp gỡ với Chúa Kitô và được hình thành trong một cuộc sống hiến dâng cho Thiên Chúa và cho tha nhân”, Đức Giáo hoàng khẳng định.

Hiến dâng đời mình cho một quốc gia chia rẽ

Suy ngẫm về cuộc đời của Đức Hồng y Văn Thuận, Đức Hồng y Michael Czerny, Tổng trưởng Bộ Phát triển Con người Toàn diện, đã mô tả Đức Hồng y Văn Thuận không chỉ là người thúc đẩy công lý và hòa bình, mà còn là hiện thân của “những giá trị này trong lời nói và hành động”.

Cuộc đời của ngài phản ánh sứ mạng và tất cả những gì ngài đã thúc đẩy: tình nguyện làm tuyên úy tại các bệnh viện, nhà tù và trại phong. Hơn nữa, Đức Hồng y Văn Thuận đã khởi xướng một số sáng kiến ​​giáo dục và xã hội và cống hiến thời gian của mình để thúc đẩy sự hòa giải trong một quốc gia chia rẽ.

Như Đức Hồng y Czerny đã nhấn mạnh, công việc này không kết thúc khi Đức Hồng y Văn Thuận bị giam cầm. Thay vào đó, ngài “duy trì thái độ này đối với các tù nhân khác, cả Kitô hữu và không Kitô hữu, và thậm chí cả với những người cai ngục của mình”.

Sau khi được thả khỏi tù năm 1988, vị Hồng y người Việt Nam sống ở Rôma từ năm 1991, không thể trở về quê hương. Tuy nhiên, chính trong những năm tháng không giữ chức vụ chính thức này, “ngài đã làm được những việc ấn tượng trong việc hỗ trợ người tỵ nạn Việt Nam trên toàn cầu, cả trên bình diện nhân bản và thiêng liêng, thúc đẩy mạng lưới viện trợ quốc tế và nhiều sáng kiến ​​khác nhau”.

Di sản của ngài cũng tiếp tục được lưu truyền thông qua đóng góp của ngài vào việc biên soạn cuốn "Tóm lược Học thuyết Xã hội của Giáo hội", với mục tiêu đáp lại tiếng kêu vì công lý xã hội dưới ánh sáng đức tin Công giáo.

Ký ức của một người em

Hôm nay, “tất cả chúng ta đều chứng kiến ​​sức mạnh hiện diện của Chúa qua câu chuyện về người chăn chiên bị tách khỏi đàn chiên, nhưng vẫn luôn kết hợp mật thiết với nhau qua Lời Chúa”, bà Élisabeth Nguyễn Thị Thu Hồng, em gái của Đức Hồng y Văn Thuận, chia sẻ.
 

Bà nhớ lại di sản của gia đình mình - thậm chí trước cả anh trai bà – vốn đã bị bách hại và thậm chí bị giết hại vì đức tin. Bà Thu Hồng giải thích, từ năm 1845 đến năm 1862, “kế hoạch của hoàng đế lúc bấy giờ là khiến họ cuối cùng quên đi đức tin của mình”, dẫn đến nhiều Kitô hữu mất mạng để bảo vệ đức tin Công giáo.

Tuy nhiên, các Kitô hữu ở Việt Nam đã không từ bỏ niềm tin của mình. Trái lại, như bà Thu Hồng đã nhấn mạnh, họ “vẫn giữ vững sự hiệp nhất về mặt tình cảm và tinh thần… bằng cách bám víu vào một vài câu trong Tin Mừng hoặc những lời cầu nguyện được viết trên những mẩu giấy vụn và giấu trong đồ đạc của mình”. Các thế kỷ sau, vào năm 1975, điều tương tự cũng xảy ra khi các tín hữu Kitô giáo bám chặt vào đức tin của họ giữa lúc bị bách hại. Chính trong thời gian này, 1001 Suy niệm của Hồng y Văn Thuận bắt đầu được truyền bá trong các gia đình, nhà tù và trại cải tạo.

Từ đó, vào những năm 1980, những suy niệm này đã được chính thức thu thập và sắp xếp thành cuốn sách hiện được biết đến với tên gọi Đường Hy Vọng. Bà Thu Hồng chia sẻ làm thế nào những suy niệm này đã mang “sự hiện diện của Chúa Giêsu đến với những người tín hữu đang gặp khó khăn” và trở thành một di sản lâu dài cho mọi người trên khắp thế giới, đặc biệt là những người đang sống ở châu Á ngày nay.

Bà Thu Hồng chia sẻ với Vatican News bên lề sự kiện : “Tôi nghĩ đối với Giáo hội ở châu Á - giờ đây khi chiến tranh không còn tàn khốc như trước nữa - đối với họ [đó là về] việc xây dựng lại xã hội, xây dựng lại những gì đã bị phá vỡ trước đây, và bắt đầu mở cửa với thế giới. [Đó cũng là về việc mang đến] cho thế giới một hình mẫu về việc cùng chung sống trong hợp tác và hòa bình”

Một tấm gương đích thực về đời sống Kitô hữu và linh mục

Trong khi cuộc đời của ngài không hề dễ dàng, Đức Hồng y Văn Thuận vẫn kiên định trong đức tin. Đức Hồng y Lazzaro You Heung-sik, Tổng trưởng Bộ Giáo sĩ, nhấn mạnh rằng, sau khi mất tất cả, vị Hồng y người Việt Nam đã “đưa ra một lựa chọn mới và rất sâu sắc dành cho Chúa: Thiên Chúa, chứ không phải những việc làm của Chúa”.
 

Sau khi đích thân gặp gỡ ĐHY Văn Thuận, vị Tổng trưởng đã mô tả ngài là “một người rất hiền lành, thanh thản và có tự do nội tâm”, có tấm lòng dành cho các linh mục. ĐHY You nói rằng ĐHY Văn Thuận là người biết cách loan báo Tin Mừng trong mọi hoàn cảnh - ngay cả trong những hoàn cảnh mà hầu hết mọi người không hề gặp phải.

Trong thời gian bị giam cầm, Đấng đáng kính Văn Thuận đã chạm đến cuộc sống của những người gác ngục và bạn tù của mình. ĐHY You nhớ lại lời chứng của một trong những người gác ngục, người mà nhiều năm sau khi gặp vị Hồng y tương lai, đã được rửa tội. Người gác ngục giải thích: “Gặp gỡ Đức cha Thuận là cuộc gặp gỡ quan trọng nhất trong đời tôi. Ngài đã dẫn dắt tôi trên con đường trở thành công dân của Nước Trời, một công dân của công lý và hòa bình.”

Từ Việt Nam đến Hoa Kỳ

Trong bối cảnh thế giới ngày nay - đầy xung đột và bạo lực - Giám mục phụ tá Thành Nguyễn của Quận Cam, California, nhấn mạnh rằng cuốn sách của Đức Hồng y Văn Thuận là lời nhắc nhở rằng hy vọng không phải là điều gì đó ở bên ngoài.

Cuốn sách "Đường Hy Vọng" mời gọi thế giới suy ngẫm về nguồn gốc của hy vọng. Như vị Giám mục phụ tá đã nhận xét, cuộc đời của Đức Hồng y Văn Thuận đã chứng minh rằng hy vọng bắt nguồn từ "niềm tin rằng không có gì trên thế giới này có thể tách biệt được đức tin trong chúng ta". Đức Cha đã nêu gương một trong những tù nhân Phật giáo quen biết Đức Hồng y Văn Thuận. Vị Hồng y người Việt Nam đã giải thích với người bạn tù của mình rằng "người cộng sản có thể lấy đi mọi thứ, nhưng họ không thể lấy đi đức tin của anh".

Vì vậy, khi được hỏi thế giới có thể rút ra thông điệp gì từ cuốn sách hy vọng của Đức Hồng y Văn Thuận 50 năm sau khi nó được viết, Đức cha Thành nói: “Không gì có thể đánh bại được cảm thức hy vọng đó nếu bạn thực sự tin vào Chúa Giêsu Kitô và trung thành và chân thành bước theo Người.”

Tý Linh

(theo Kielce Gussie, Vatican News)